banner ad

ΠΑΣΧΑ, ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ

. April 23, 2011 . 0 Comments

Το Pasah των Εβραίων μεταγλωττίσθηκε στα ελληνικά ως Πάσχα. Η λέξη Pasah είναι Αιγυπτιακή και σημαίνει «διάβαση», μπορεί όμως να σημαίνει και πλήγμα. Την εποχή του Μωυσή συνδυάσθηκε με τη διάβαση της ερυθράς θάλασσας, δηλ. την απελευθέρωση του εβραϊκού λαού από τη σκλαβιά των Αιγυπτίων. Το χριστιανικό συμβολισμό του Πάσχα καθιέρωσε για πρώτη φορά ο Απόστολος Παύλος. Από την εποχή που οι χριστιανοί άρχισαν να γιορτάζουν το Πάσχα, διατήρησαν ορισμένα χαρακτηριστικά του Εβραϊκού, ενώ ταυτόχρονα προσέθεσαν άλλα. Ο Χριστιανισμός έδωσε ένα νέο περιεχόμενο στη γιορτή : τα πάθη του Κυρίου και την Ανάστασή Του μετά τρεις ημέρες.

Αρχικά δε γιορταζόταν το Πάσχα συγχρόνως σ΄όλες τις χριστιανικές Εκκλησίες. Από τον Θ΄ αιώνα καθορίσθηκε η γιορτή του Πάσχα να τελείται την πρώτη Κυριακή μετά την πανσέληνο της εαρινής ισημερίας.

Το Πάσχα είναι η μεγαλύτερη γιορτή για τους Χριστιανούς όλου του κόσμου, και είναι λογικό να το γιορτάζουμε ανάλογα. Σε όλη την Ελλάδα λοιπόν ο κάθε τόπος γιορτάζει με το δικό του ξεχωριστό τρόπο το Πάσχα.

Βόλος Τρίπολη Σαντορίνη Κύθνος Κέρκυρα Ύδρα Πετροκέρασα (Χαλκιδική) Σύρος Πάρος Σκιάθος Μορφοβούνι Πλαστήρα Ρεντίνα Λεωνίδιο Καππαδοκία Το Πάσχα στην Κρήτη Ευετηρικά έθιμα Τα πασχαλινά σύμβολα

Βόλος

Το Σάββατο του Λαζάρου, στα χωριά του Βόλου, τα κοριτσάκια , με καλαθάκια στολισμένα με λουλούδια τραγουδούν το «Λάζαρο»:

« Ήρθε ο Λάζαρος , ήρθαν τα βάγια

ήρθε η Κυριακή που τρώνε τα ψάρια.

Σήκω Λάζαρε και μην κοιμάσαι

Ήρθε η μάννα σου από την πόλη

Σου ”φερνε χαρτί και κομπολόι.

Οι κοτίτσες σας αυγά γεννάνε

Οι φωλίτσες δεν τα χωράνε.

Δώστε και εμάς να τα χαρούμε».

Τη Μ. Πέμπτη αγόρια τραγουδούν τα κάλαντα:

«Σήμερα μαύρος ουρανός σήμερα μαύρη μέρα,

σήμερα όλοι θλίβονται και τα βουνά λυπούνται,

σήμερα έβαλαν βουλή οι άνομοι Εβραίοι,

για να σταυρώσουν το Χριστό των πάντων βασιλέα.

Κι ο Κύριος εθέλησε να μπει σε περιβόλι

Να κάμει δείπνο Μυστικό για να το λάβουν όλοι.

Κι η Παναγιά η Δέσποινα καθόταν μοναχή της .

Την προσευχή της έκανε

Για το Μονογενή της».

Τρίπολη

Το πρωί της Μ. Τετάρτης οι γυναίκες βγαίνουν στα μαγαζιά ν’ αγοράσουν αβγά, τσουρέκια, αρνί. Τη Μ. Πέμπτη τα βάφουν κόκκινα. Το πρώτο αβγό είναι για την Παναγία και το δεύτερο για το Χριστό. Ακόμα, πηγαίνουν κόκκινα αβγά στους φτωχούς, κι ασπρίζουν τα σπίτια τους. Έχουν και τη συνήθεια να ρίχνουν μικρές γλάστρες στους δρόμους για να φύγουν τα κακά πνεύματα.

Σαντορίνη

Το Σάββατο του Λαζάρου κάνουν ένα μεγάλο σταυρό, τον ντύνουν με δεντρολίβανο γύρω γύρω, και τον βάζουν στην πλατεία του χωριού. Το σταυρό το λένε «Λάζαρο» και σημαίνει την Ανάσταση του Λαζάρου. Το Μ. Σάββατο το πρωί, τον κατεβάζουν και με τα ξυλάκια του δεντρολίβανου φτιάχνουν τα γαρδουμπάκια για την Ανάσταση.

Κύθνος

Το πιο εντυπωσιακό έθιμο του νησιού είναι αυτό της “Κούνιας”. Την Κυριακή του Πάσχα, στην πλατεία του νησιού, στήνεται μία κούνια, στην οποία κουνιούνται αγόρια και κορίτσια ντυμένα με παραδοσιακές στολές. Αυτός ή αυτή που θα κουνήσει κάποιον, δεσμεύεται ενώπιον Θεού και ανθρώπων για γάμο.

Το βράδυ του Μ. Σαββάτου επικρατεί το έθιμο του “συχώριου”, δηλαδή όλοι όσοι έχουν πεθαμένους συγγενείς φέρνουν στην εκκλησία ψητά, κρασί και ψωμί, τα οποία έχει “διαβάσει” ο παπάς, τα προσφέρουν στους επισκέπτες και στους κατοίκους του νησιού.

Κέρκυρα

Όταν σφάζουν τ’ αρνί, πριν το ψήσουν, κόβουν μια τούφα μαλλιού απ’ το αρνί, τη βουτάνε μέσα στο αίμα του αρνιού και κάνουν ένα σταυρό σ’ αυτού τη πόρτα, που ανήκε το αρνί. Στις 11 η ώρα το πρωί του Μ. Σαββάτου γίνεται η πρώτη Ανάσταση. Τότε έχουν μαζί τους στάμνες και τις σπάνε.

 

Ύδρα

Την Μ. Παρασκευή γίνεται κάτι το μοναδικό, ο Επιτάφιος της συνοικίας Καμίνι μπαίνει στη θάλασσα και διαβάζεται η Ακολουθία του Επιταφίου, δημιουργώντας μία ατμόσφαιρα κατανυκτική. Την επομένη του Πάσχα, γίνεται το κάψιμο του Ιούδα, ενός ομοιώματος παραγεμισμένου από εύφλεκτη ύλη, μπροστά στα μάτια των ντόπιων και των επισκεπτών του νησιού.

Πετροκέρασα (Χαλκιδική)

Στην Μακεδονία από το μοναστήρι του Ξηροπόταμου του Αγίου Όρους, όπου φυλάσσεται ο Τίμιος Σταυρός, μεταφέρεται στο χωριό Πετροκέρασα (Δήμος Καλυβίων). Το χωριό έχει το “ιερό δικαίωμα” μοναδικό στον κόσμο, να φιλοξενεί τον Τίμιο Σταυρό από την Κυριακή των Βαΐων μέχρι την Μ. Δευτέρα το πρωί. Αυτό γίνεται σε ανάμνηση της σωτηρίας του χωριού από αφανισμό, εξαιτίας θανατηφόρου ασθένειας (πανώλης), στα μέσα του 18ου αιώνα.

Σύρος

Η Σύρος βιώνει με ιδιαίτερο τρόπο το Πάσχα. Οι δύο Θρησκευτικές της κοινότητες, η Ορθόδοξη και η Καθολική, γιορτάζουν συγχρόνως, με αγάπη κατάνυξη και αμοιβαίο σεβασμό τις Άγιες Μέρες του Πάσχα.

Οι Επιτάφιοι των Καθολικών στην Άνω Σύρο ξεκινούν από τον Ναό του Αγίου Γεωργίου. Στην Ερμούπολη ο επιτάφιος των Καθολικών ξεκινάει από τον ιερό Ναό Ευαγγελιστών οι επιτάφιοι των Ορθοδόξων, από τις ενορίες Αγίου Νικολάου, της Κοιμήσεως και την Μητρόπολη της Μεταμορφώσεως περιφέρονται και συναντώνται στην Κεντρική Πλατεία Μιαούλη, όπου γίνεται κατανυκτική δέηση και ψάλλονται τροπάρια της Μ. Παρασκευής από την χορωδία του Αγίου Νικολάου και Ιεροψάλτες.

Πάρος

Η περιφορά του Επιταφίου της Μάρπησσας, παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον καθώς κατά την διάρκειά της, γίνονται δεκαπέντε περίπου στάσεις. Σε κάθε στάση φωτίζεται και ένα σημείο του βουνού, όπου τα παιδιά ντυμένα Ρωμαίοι στρατιώτες ή μαθητές του Χριστού, αναπαριστούν σκηνές από την είσοδο στα Ιεροσόλυμα, την προσευχή στο Όρος των Ελαιών, το Μαρτύριο της Σταύρωσης και την Ανάσταση. Τα μεσάνυκτα του Μ. Σαββάτου, το νησί γεμίζει από φώτα και τον θόρυβο των αμέτρητων πυροτεχνημάτων.

Σκιάθος

Αξίζει να τονιστεί ότι η Σκιάθος είναι από τις ελάχιστες περιοχές της Ελλάδας όπου τηρείται το Αγιονορίτικο Τυπικό, όσον αφορά στις ώρες που γίνονται οι ακολουθίες των Εκκλησιών. Έτσι η βραδινή ακολουθία του Επιταφίου, ξεκινά τα ξημερώματα του Μ. Σαββάτου. Γύρω στις 4 το πρωί βγαίνουν οι Επιτάφιοι για περιφορά. Ένας τελάλης, ο “προεξάρχοντας” απαγγέλλει δυνατά τους θρηνητικούς ψαλμούς και πίσω με τους ψαλτάδες ψάλλει κι ο κόσμος όλος μαζί. Ο Επιτάφιος κατεβαίνει μέσα από τα γραφικά στενάκια και τα καλντερίμια του νησιού. Όλα τα σπίτια είναι φωταγωγημένα, ενώ στις αυλές τα αναμμένα κεριά και το λιβάνι που καίει, μοσχοβολάει, δημιουργώντας μία ιδιαίτερη ατμόσφαιρα. Φτάνοντας στην εκκλησία των τριών Ιεραρχών, ενώνονται οι πιστοί των δύο εκκλησιών και όλοι μαζί συνεχίζουν την περιφορά σε ολόκληρο το νησί κι επιστρέφουν στις εκκλησίες γύρω από στις 5.30 το πρωί. Εκεί γίνεται από τους ιερείς η αναπαράσταση της “εις Άδου Καθόδου” του Χριστού και ενώ ψάλλεται το “άρατε πύλες”, ο ιερέας ανοίγει χτυπώντας δυνατά το πόδι του, την εξώθυρα του Ιερού Ναού.

Μορφοβούνι Πλαστήρα

Το Πάσχα γιορτάζεται με παραδοσιακό τρόπο στο Μορφοβούνι. Το βράδυ της Ανάστασης, οι νέοι καίνε τον “αφανό”. Την Κυριακή το απόγευμα στην πλατεία του χωριού χορεύεται ο “διπλός χορός” ή ο “χορός της αγάπης” όπως λέγεται. Τη δεύτερη μέρα, αναβιώνει το θρησκευτικό έθιμο “Τα Σίγνα”.

Ρεντίνα

Κάθε Δευτέρα του Πάσχα αναβιώνει στη Ρεντίνα το τοπικό έθιμο τα “Μπαϊράκια”. Κατά την αναβίωση του εθίμου, οι κάτοικοι βγάζουν σε λιτανεία τα λάβαρα και οι πιστοί πλειοδοτούν σε χρήματα για να έχουν την τιμή να τα κρατήσουν. Την Κυριακή των Βαίων τα κορίτσια στη Σωσάνδρα καλοντυμένα κρατούν καλάθια και γυρνούν στα σπίτια. Επειδή η Εκκλησία τη μέρα αυτή επιτρέπει το ψάρι, τραγουδούν τα παρακάτω κάλαντα:

“Βάγια, βάγια των βαγιών, τρώνε ψάρι και κολιό,

και την άλλη Κυριακήτρώνε το ψημένο αρνί”.

 

Στη Σωσάνδρα τα κορίτσια μαζεύουν στα καλάθια αλεύρι, ψάρια και κρεμμύδια, τα οποία πηγαίνουν σε μια χήρα να τα μαγειρέψει. Επειδή το σπίτι της χήρας είναι καθαρό, της ψέλνουν ευχές. Γυρίζουν μετά στο χωριό και μαζεύουν, τώρα πια, αυγά για το Πάσχα. Στο μεταξύ η χήρα ζυμώνει το ψωμί και τηγανίζει τα ψάρια που θα φάνε το μεσημέρι οι κοπέλες. Αξιοσημείωτο είναι ότι το αυγό στα χριστιανικά χρόνια συμβολίζει την “ανανέωση της ζωής”, ενώ το κόκκινο χρώμα τους, χαρούμενο και ξορκιστικό συγχρόνως, στο αίμα του Χριστού. Οι οικογένειες που πενθούν δεν βάφουν αυγά.

Κάποιες γιαγιάδες Προμαχιώτισσες θυμούνται ότι πολλοί παντρεμένοι φορούσαν τα ρούχα του γάμου τους και οι ελεύθεροι ρούχα με κυρίαρχο το άσπρο χρώμα, επειδή όλα ήταν γιορτινά. Το βράδυ χόρευαν στην πλατεία των χωριών.

Λεωνίδιο

Η νύχτα της ανάστασης στο Λεωνίδιο είναι η νύχτα των αερόστατων. Η όμορφη πρωτεύουσα της Τσακωνιάς μετατρέπεται σε ένα φαντασμαγορικό σκηνικό θεάματος, ήχου και φωτός. Με το πρώτο “Χριστός Ανέστη” από τις 5 ενορίες της πολιτείας εκατοντάδες αερόστατα πυροδοτούνται και ελευθερώνονται για να ανεβούνε με ορμή στην αρχή και νωχελικά στη συνέχεια στον ουρανό. Παράλληλα πυροτεχνήματα, βαρελότα, δυναμιτάκια και καρούλια συμπληρώνουν την φαντασμαγορική ατμόσφαιρα. Η παράδοση λέει πως όποιες καιρικές συνθήκες και να επικρατούν, ξαφνικά τη στιγμή της Ανάστασης επικρατεί σχετική νηνεμία, με ελαφρό δυτικό αεράκι. Κάθε σχεδόν σπίτι ετοιμάζει το δικό του αερόστατο. Τα αερόστατα ετοιμάζονται εβδομάδες πριν.

Για την πυροδότησή τους χρησιμοποιείται η “καλυμμάρα”, που είναι πανί εμποτισμένο με λάδι και πετρέλαιο. Από κάθε ενορία αφήνονται περισσότερα από 100 αερόστατα. Στην ακολουθία της Αγάπης, στην κεντρική πλατεία το Ευαγγέλιο διαβάζεται και στην Τσακώνικη διάλεκτο. Επίσης προσφέρονται σε όλους δίπλες και κόκκινα αβγά. και νέοι και νέες με τοπικές ενδυμασίες ανοίγουν τον παραδοσιακό Τσακώνικο χορό με μουσική που παίζεται από λαϊκούς ντόπιους οργανοπαίκτες.

Καππαδοκία

Στο Μιστί της Καππαδοκίας, στο τέλος της Σαρακοστής έβγαιναν τα παλικάρια κάθε βράδυ και μάζευαν ξύλα, άχυρα, καύσιμα τα οποία αποθήκευαν τραγουδώντας και σφυρίζοντας μέχρι τη Μ. Πέμπτη. Τη νύχτα του Μ. Σαββάτου τα μάζευαν στην πλατεία της γειτονιάς και άναβαν φωτιά. Μαζεύονταν γύρω και γελούσαν, φώναζαν, ώσπου να χτυπήσει η καμπάνα για την Ανάσταση. Συμβόλιζε τη φωτιά που είχαν ανάψει οι Απόστολοι και ζεσταίνονταν όταν ανέκριναν το Χριστό. Μετά τη λειτουργία της Ανάστασης Περνούσαν από τα κεντρικά σημεία του χωριού και γυρνούσαν στην εκκλησία όπου διαβάζονταν τα Ευαγγέλια σε επτά γλώσσες. Μετά τη δεύτερη Ανάσταση άρχιζε ο χορός και το γλέντι που κρατούσε όλη την εβδομάδα της διακαινησίμου.

Το Πάσχα στη Κρήτη

Πριν την ανάσταση, στο χωριό Γκαγκάλων, όλα τα παιδιά του χωριού μαζεύουν ξύλα και οτιδήποτε άλλο μπορεί να καεί και τα αφήνουν στο προαύλιο της εκκλησίας. Την παραμονή της Ανάστασης σχηματίζουν ένα βουνό από τα ξύλα και στην κορυφή έχουν ένα σκιάχτρο με ένα παλιό κουστούμι που υποτίθεται ότι είναι ο Ιούδας και την ώρα που ο παπάς λεει το ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΝΕΣΤΗ βάζουν φωτιά και τον καίνε. Η νύχτα γίνεται μέρα από τα πυροτεχνήματα, η καμπάνα του χωριού χτυπά συνεχώς και μάλιστα οι παλιότεροι λένε ότι όταν αυτοί ήταν μικροί δεν άφηναν 3 μερόνυχτα την καμπάνα να σταματήσει γιατί το θεωρούσαν για καλό. Ξυπνούσαν ακόμα και τη νύχτα να πάνε να την χτυπήσουν.

Ο Άγιος Νικόλαος είναι γεμάτος ενδιαφέροντα όλο το χρόνο. Κάθε Άνοιξη, η δαφνοστόλιστη Κυριακή των Βαΐων, η αναπαράσταση της Σταύρωσης και η Ανάσταση με το περίφημο “Κάψιμο του Ιούδα” στη Λίμνη, μέσα σε μοναδική σε ένταση ατμόσφαιρα, κάνουν το Πάσχα πόλο έλξης για χιλιάδες επισκέπτες.

Ευετηρικά Έθιμα

Το πιο διασκεδαστικό και πανελλήνια γνωστό έθιμο ήταν του “χάσκα”, “χάσκαρη”, “χάψαρου”, “χάψαλου”, ένα παιχνίδι με αυγό καθαρισμένο, σπανιότερα ακαθάριστο. Έδεναν το αυγό με μια κλωστή από το ταβάνι και κάποιος το στριφογύριζε. Όποιος το έπιανε με το στόμα ήταν ο τυχερός. Αλλού το αυγό έδεναν με κλωστή σε ένα μακρύ ξύλο που το κουνούσε ο νοικοκύρης. Αλλού πάλι προσπαθούσαν να το πιάσουν τα παιδιά με το στόμα, γονατιστά και με δεμένα τα χέρια. Θεωρούσαν καλό να “βουλώσουν” το στόμα τους με αυγό και να το “ξεβουλώσουν” το Πάσχα πάλι με αυγό.

Στην Κοζάνη πιστεύουν ότι το “αντέτι”, δηλαδή το έθιμο με το αυγό, το κάνουν “για να γίνουν η βρίζα και το στάρι”. Αυτό εξηγείται από την αναζωογονητική δύναμη του αυγού ως φορέα ζωής. Σε ορισμένες περιοχές κυλούσαν αυγά πάνω στο τραπέζι και εύχονταν να κυλήσει η Σαρακοστή εύκολα όπως τα αυτά.

Διασκεδαστικό ήταν και ένα έθιμο στην Πυλία της Μεσσηνίας: μέσα σε ένα ανοιχτό δοχείο με γιαούρτι έριχναν ένα νόμισμα που οι συναγωνιζόμενοι έπρεπε να το πιάσουν με τα δόντια. Φυσικά πασαλείβονταν με γιαούρτι, προκαλώντας τη γενική ιλαρότητα.

Οι νοικοκυρές στην Σίφνο ετοιμάζουν τα παραδοσιακά “πουλιά”, πασχαλινές κουλούρες σε διάφορα σχήματα, ζώων και πουλιών, στολισμένα με κόκκινα αβγά. Το αρνί ψήνεται στο μαστέλο, τοποθετημένο πάνω σε σχάρα από κληματόβεργες, με ντόπιο κόκκινο κρασί και άνηθο. Από το εορταστικό τραπέζι δεν απουσιάζει η σπιτική ξινομυζήθρα και η γευστικότατη μελόπιτα, ένα τοπικό γλυκό από μέλι, μυζήθρα και αβγά.

Ένα ιδιαίτερο έθιμο γινόταν στην Κρήτη. Η νοικοκυρά το τυρί που περίσσευε από την Τυρινή το φυλούσε και το έπαιρνε μαζί της στην Ανάσταση, κι όταν ο παπάς έλεγε το “Χριστός Ανέστη” το μοίραζε στους συγγενείς, για να μη βγάζουν καλόγερους (δοθιήνες). Ακόμα πολλοί μεταμφιέζονταν στο γλέντι της Τυρινής και επισκέπτονταν φιλικά σπίτια. Γινόταν μεγάλη φασαρία με γέλια και αστεία, οι επισκέψεις ανταποδίδονταν κι ύστερα όλοι ξαναγύριζαν στο δικό τους γλέντι για να συνεχίσουν μέχρι τα ξημερώματα.

Η Μεγάλη Εβδομάδα στη Ζάκυνθο έχει ένα δικό της, εντελώς χαρακτηριστικό, χρώμα. Έχει, επίσης, ξεχωριστό τυπικό στις θρησκευτικές της τελετές και δικά της πανάρχαια έθιμα, που οι κάτοικοί της τα σέβονται και τα τηρούν με μοναδική φροντίδα και ευλάβεια.

Το Μεγαλοβδόμαδο αρχίζει ουσιαστικά το Σάββατο του Λαζάρου, όταν στις 11 το πρωί οι καμπάνες των εκκλησιών χτυπούν πανηγυρικά και κρεμιέται το “βαγί” σ’ όλα τα καμπαναριά της πόλης και των χωριών του νησιού μας. Το βαγί στη Ζάκυνθο δεν είναι η γνωστή δάφνη που μοιράζεται στην υπόλοιπη Ελλάδα αυτή τη μέρα, αλλά τα φρέσκα κιτρινωπά φύλλα του φοίνικα, που μ’ αυτά πλέκουν σταυρούς, “βαγιοφόρες”, ήλιους, αλογάκια κ.α. και στολίζουν τις εκκλησίες για τη γιορτή.

Στον Μητροπολιτικό Ναό του Αγίου Νικολάου των Ξένων η Ακολουθία του Επιταφίου Θρήνου, σύμφωνα με παμπάλαιο έθιμο, δε γίνεται το βράδυ της Μεγάλης Παρασκευής, αλλά τις πρώτες πρωινές ώρες του Μεγάλου Σαββάτου και συγκεκριμένα στις 2.00 το πρωί. Στις 4.00 περίπου το πρωί γίνεται η έξοδος του Επιταφίου ενώ χιλιάδες κόσμου παρακολουθούν τις μοναδικές αυτές στιγμές. Ο Επιτάφιος επιστρέφει γύρω στις 5.30 στο ναό, όπου συνεχίζεται η Ακολουθία, που αξίζει πραγματικά να παρακολουθήσετε. Ο ωραιότατος ύμνος “Τον Κύριο υμνείτε…”, τονισμένος και αυτός στην Ζακυνθινή εκκλησιαστική μουσική, που ψάλετε από όλο το λαό, και η ξακουστή “Gloria”(δόξα) ή το “κομμάτι”(Πρώτη Ανάσταση) και το σπάσιμο των πήλινων σταμνών από τις νοικοκυρές όλων των σπιτιών που διαδραματίζονται κατά την Πρώτη Ανάσταση.

Στην Καλαμάτα και άλλα μέρη της Μεσσηνίας γίνεται ο «σαϊτοπόλεμος»! Κατά την παράδοση η πρώτη σαΐτα κατασκευάστηκε κατά την επανάσταση του 1921. Τότε οι Μεσσήνιοι, μην έχοντας άλλο τρόπο να αντιμετωπίσουν τους Τούρκους, κατασκεύασαν κυλίνδρους με χοντρό χαρτόνι και τους γέμιζαν μπαρούτι. Αργότερα χρησιμοποίησαν τις σαΐτες για να γιορτάσουν την Ανάσταση.

Στα Μέγαρα την Τρίτη του Πάσχα και την Κυριακή του Θωμά, γίνεται, ο χορός της Τράτας. Πρόκειται για επιβίωμα του αρχαίου χορού των «πεπλοφόρων παρθένων» προς τιμή της θεάς Δήμητρας.

Οι Πόντιοι την Κυριακή του Θωμά πηγαίνουν ταψί με στεγνούς μεζέδες, αυγά και τσουρέκια, καθώς κι ένα μπουκάλι ούζο στον τάφο των νεκρών τους. Οι Πόντιοι λένε «Είναι μέρα Ανάστασης και των δικών μας νεκρών…δε σταματά η ζωή με το θάνατο..».

Στα χωριά της Ορεστιάδας και του Διδυμοτείχου, στη δεύτερη Ανάσταση βγάζουν σε δημοπρασία την εικόνα της αγίας Αναστασίας. Όποιος πλειοδοτήσει, κρατά την εικόνα στο γύρο που κάνουν, σχηματίζοντας το «μαγικό κύκλο», ο οποίος θα προστατέψει το χωριό από κάθε κακό.

 

Τα Πασχαλινά Σύμβολα

Κατά την λαϊκή δοξασία τα βάγια έχουν γονιμοποιό δύναμη, γί αυτό γίνονται βαγιοχτυπήματα σε ότι καρπίζει

Τα κόκκινα αυγά Πλούσια είναι η παράδοση για τον συμβολισμό των αυγών του Πάσχα. Στα Βυζαντινά χρόνια έφτιαχναν κουλούρα που στην μέση της είχε ένα κόκκινο αυγό. Το αυγό, από το οποίο βγαίνουν τα πουλιά, συμβολίζει την ζωή, ενώ το κόκκινο είναι το χρώμα της ζωής συμβολίζουν τη χαρά για την Ανάσταση του Χριστού. Ο λαός πιστεύει ότι έχουν τη δύναμη να διώχνουν κάθε κακό. Το βάψιμο των αυγών, για λατρευτικούς σκοπούς απαντάται σε διάφορους τόπους του κόσμου.

Το σοκολατένιο αυγό είναι ξενόφερτο σύμβολο. Ας θυμηθούμε ότι στη Δ. Ευρώπη τα παιδιά ακούνε παραμύθια που λένε ότι ο λαγός φέρνει αυγά κι άλλα δώρα που κρύβουν οι μάνες σε διάφορα μέρη στο κήπο ή στο σπίτι. Τα παιδιά ψάχνουν να τα βρουν.

Το τσουρέκι (λαμπροκουλούρα) ζυμώνεται για το καλό. Οι αγρότες παραχώνουν κομμάτια τσουρεκιού και τσόφλια αυγών στα χωράφια τους για να δώσουν περισσότερο καρπό.

Ο λαός πιστεύει ότι τα κεριά και τα χριστολούλουδα έχουν θαυματουργική δύναμη.

Οι κροτίδες και τα βεγγαλικά του Πάσχα προέρχονται από την αρχαία δοξασία ότι οι κρότοι αποδιώχνουν τα δαιμονικά και τα μιάσματα και το φως έχει ανανεωτική και καθαρτήρια δύναμη.

Θεωρείται ότι το λαμπροκέρι έχει τη δύναμη να αποδιώχνει το κακό.

Το πασχαλινό φιλί της αγάπης είναι το προανάκρουσμα της Δεύτερης Ανάστασης που λέγεται «Αγάπη».

Το αρνί είναι ελληνικό έθιμο που προήλθε από ανάλογο εβραϊκό.

 

Πηγή: Τα κείμενα είναι από το Διαδίκτυο και το βιβλίο της κ. Κ. Παπαθανάση – Μουσιοπούλου ” ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΤΟΥ ΛΑΟΥ ΜΑΣ “

Print Friendly, PDF & Email

Tags: , ,

Category: ΠΑΡΑΔΟΣΗ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *