ΠΝΕΥΜΟΝΙΟΚΟΚΚΟΣ

Date

labΣύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, η πνευμονιοκοκκική νόσος, (δηλαδή η λοίμωξη που προκαλείται από τον στρεπτόκοκκο της πνευμονίας), αποτελεί μια παγκόσμια απειλή για τη δημόσια υγεία, καθώς προκαλεί σοβαρές ασθένειες, όπως πνευμονία, μηνιγγίτιδα, βακτηριαιμία, ωτίτιδα και βρογχίτιδα.

Ο πνευμονιόκοκκος μεταδίδεται με άμεση επαφή των αναπνευστικών εκροών από ασθενείς και υγιείς φορείς του μικροβίου. Αποικίζεται στο ρινοφάρυγγα και βασική ομάδα που φέρει το μικρόβιο στην κοινότητα είναι τα παιδιά ως δύο ετών.

Στην Ελλάδα, το 40-60% των παιδιών που πηγαίνουν σε παιδικό σταθμό είναι φορείς του μικροβίου.

Η νόσος εκδηλώνεται αν το μικρόβιο εξαπλωθεί στους μήνιγγες, στο μέσο ους ή στο κατώτερο αναπνευστικό σύστημα, οπότε προκαλεί πνευμονία. Εάν εισχωρήσει στο αίμα προκαλεί βακτηριαιμία.

Το μόνο διαθέσιμο επταδύναμο συζευγμένο εμβόλιο κατά του πνευμονιόκοκκου (Prevenar), περιέχει επτά ορότυπους (τύπους) του μικροβίου του πνευμονιόκοκκου, οι οποίοι στις ανεπτυγμένες χώρες ευθύνονται για το 80% των εκδηλώσεων της νόσου στα παιδιά.

Ο πνευμονιόκοκκος παγκοσμίως, αλλά και στην Ελλάδα, παρουσιάζει σημαντική αντοχή στα ευρέως χρησιμοποιούμενα αντιβιοτικά (δηλαδή δεν υποχωρεί σε όλες τις περιπτώσεις μετά τη χορήγηση αντιβιοτικών, όπως πενικιλίνης, κεφαλοσπορινών, μακρολιδών, φλουροκινολόνων κ.α.), γεγονός που επιτάσσει την αντιμετώπισή του μέσω του εμβολιασμού.

ΠΡΟΣΟΧΗ!

Στην Ελλάδα έχει διαπιστωθεί ότι οι ορότυποι που περιέχονται στο εμβόλιο ευθύνονται για πάνω από το 88% των κρουσμάτων πνευμονιοκοκκικής νόσου, σε παιδιά μικρότερα των 5 ετών.
Στη χώρα μας επίσης, κάθε χρόνο, 100 παιδιά ηλικίας κάτω των 5 ετών ανά 100.000 πληθυσμού νοσηλεύονται με σοβαρή πνευμονιοκοκκική λοίμωξη, ενώ – σύμφωνα με το Κέντρο Αναφοράς Μηνιγγίτιδας- το 40% των κρουσμάτων πνευμονιοκοκκικής μηνιγγίτιδας σε παιδιά προσχολικής ηλικίας συμβαίνει στους πρώτους 12 μήνες της ζωής των νηπίων.
Λόγω της δυσκολίας αντιμετώπισης των λοιμώξεων από πνευμονιόκοκκο, καθίσταται επιτακτική η ανάγκη προφύλαξης από τις λοιμώξεις αυτές. Δύο βασικά μέτρα προφύλαξης που θα μπορούσαν να ληφθούν είναι η βελτίωση των κοινωνικοοικονομικών συνθηκών και η βελτίωση της γενικής υγείας. Η αποφυγή πληθυσμιακού συνωστισμού σε χώρους όπως ο παιδικός σταθμός είναι επίσης ένα σημαντικό μέτρο πρόληψης των λοιμώξεων, εφόσον βέβαια μπορεί να εφαρμοστεί. Επιπλέον, καθώς το παθητικό κάπνισμα έχει αποδειχθεί σημαντικός παράγοντας κινδύνου για λοιμώξεις από πνευμονιόκοκκο, η μείωση ή, ακόμα καλύτερα, η διακοπή του καπνίσματος θα βοηθήσει στην καταπολέμηση των λοιμώξεων αυτών. Ο μητρικός θηλασμός, από την άλλη, προσφέρει σημαντική προστασία έναντι των λοιμώξεων γενικά και γι’ αυτό θα πρέπει να ενθαρρύνεται. Βέβαια, η καλύτερη στρατηγική αντιμετώπισης των λοιμώξεων αυτών είναι η πρόληψη μέσω του εμβολιασμού.
Η Επιτροπή για τα Φαρμακευτική Προϊόντα για Ανθρώπινη Χρήση (CHMP) εξέδωσε δύο θετικές γνωμοδοτήσεις, οι οποίες συνιστούν την επέκταση των εγκεκριμένων ενδείξεων του Prevenar (Πνευμονιοκοκκικό Συζευγμένο Σακχαριδικό Εμβόλιο) στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι γνωμοδοτήσεις αυτές συνιστούν την επέκταση των ενδείξεων του Prevenar ώστε να περιλαμβάνουν την ενεργή ανοσοποίηση κατά της πνευμονίας και της οξείας μέσης ωτίτιδας (λοίμωξη του μέσου ωτός) που προκαλείται από ορότυπους που καλύπτονται από το εμβόλιο.
Το Prevenar είναι αυτή τη στιγμή εγκεκριμένο για την ενεργή ανοσοποίηση παιδιών ηλικίας από 2 μηνών έως 5 ετών εναντίον της σήψης, της μηνιγγίτιδας, της βακτηριαιμικής πνευμονίας και της βακτηριαιμίας που προκαλούνται τους ορότυπους 4, 6Β, 9V, 14, 18C, 19F και 23F του Στρεπτόκοκκου της πνευμονίας (Streptococcus pneumoniae). Η Πνευμονιοκοκκική νόσος αποτελεί σημαντικό κίνδυνο για την υγεία των παιδιών, καθώς εκτιμάται ότι συντελεί σε περισσότερους από ένα εκατομμύριο θανάτους νηπίων ετησίως σε όλο τον κόσμο.
Σε κλινικές δοκιμές, οι πιο συχνά αναφερόμενες ανεπιθύμητες ενέργειες περιλαμβάνουν τοπικές αντιδράσεις στο σημείο ένεσης, πυρετό, υπνηλία, ανήσυχο ύπνο, μειωμένη όρεξη, εμετό, διάρροια και εξανθήματα.

Όλα τα εμβόλια σχετίζονται με κάποιους κινδύνους, περιλαμβανομένου του 7-δύναμου πνευμονιοκοκκικού εμβολίου. Η υπερευαισθησία σε οποιοδήποτε συστατικό του εμβολίου, συμπεριλαμβανομένης της ανατοξίνης της διφθερίτιδας, αποτελεί αντένδειξη για τη χρήση του εμβολίου. Το 7-δύναμο πνευμονιοκοκκικό εμβόλιο δεν παρέχει 100% προστασία από τους ορότυπους που περιλαμβάνονται στο εμβόλιο και δεν προστατεύει από τους ορότυπους που δεν περιέχονται στο εμβόλιο.

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ

Στην Ελλάδα, το επταδύναμο συζευγμένο εμβόλιο κατά του πνευμονιόκοκκου (Prevenar) εντάχθηκε στο Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών τον Ιανουάριο του 2006 και αποζημιώνεται από όλα τα ασφαλιστικά ταμεία από τα μέσα του 2006, κατά 75%.
Σύμφωνα με το Εθνικό Πρόγραμμα Εμβολιασμών, χορηγείται σε 4 δόσεις, στις ηλικίες 2, 4, 6 μηνών και με επαναληπτική δόση στον 12ο-15ο μήνα της ζωής των παιδιών.
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, είναι σημαντικό οι δόσεις να χορηγούνται στη σωστή ηλικία, για να επιτυγχάνεται η μέγιστη δυνατή προστασία.
Σύμφωνα όμως με ερευνητικά δεδομένα της χώρας μας, 3 στα 10 Ελληνόπουλα δεν εμβολιάζονται καθόλου ή δεν εμβολιάζονται επαρκώς. Στην περίπτωση του εμβολίου κατά του πνευμονιόκοκκου, το ποσοστό αυτό μπορεί να ανέρχεται και ως 5 στα 10 παιδιά. Συνεπώς, ένα μεγάλο όφελος για την δημόσια υγεία αποδυναμώνεται, ως συνέπεια της μη σωστής εφαρμογής του Εθνικού Προγράμματος Εμβολιασμών.

ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ

Το 2005, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας υπολόγισε ότι 1,6 εκατομμύρια άνθρωποι πέθαναν από την πνευμονιοκοκκική νόσο παγκοσμίως. Από αυτούς 0,7-1 εκατομμύριο ήταν παιδιά κάτω των 5 ετών, καθιστώντας έτσι την πνευμονιοκοκκική νόσο ως την πρώτη αιτία θνησιμότητας παιδιών κάτω των 5 ετών παγκοσμίως.
Με δεδομένη την αποτελεσματικότητα του διαθέσιμου επταδύναμου συνδυασμένου εμβολίου, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας θεωρεί ότι ο εμβολιασμός θα συμβάλλει σημαντικά στη μείωση της παιδικής θνησιμότητας κατά δύο τρίτα, ως το 2015.
Τρία χρόνια μετά την εισαγωγή του εμβολίου στις Η.Π.Α., τα κρούσματα πνευμονιοκοκκικής νόσου μειώθηκαν κατά 100% στα εμβολιασμένα παιδιά, κατά 84% σε παιδιά ηλικίας κάτω των 12 μηνών ανεξαρτήτως εμβολιασμού, κατά 52% σε ενήλικες ηλικίας 20-39 ετών και κατά 27% σε ενήλικες άνω των 60 ετών.
Γενικά στα παιδιά κάτω των 5 ετών, τα κρούσματα μειώθηκαν κατά 75%. Το φαινόμενο της μείωσης των κρουσμάτων σε ομάδες πληθυσμού που δεν εμβολιάζονται ονομάζεται ‘συλλογική ανοσία’ ή ‘ανοσία της αγέλης’ (herd immunity) και οφείλεται στο γεγονός ότι ο εμβολιασμός των παιδιών αποτρέπει τη διασπορά του μικροβίου και στους ενήλικες που έρχονται σε επαφή μαζί τους. Σύμφωνα με μελέτες, στις ΗΠΑ το 68% των κρουσμάτων που αποτρέπονται εξαιτίας του εμβολιασμού οφείλονται σε αυτό το λόγο.

ΑΠΟΡΙΕΣ ΓΟΝΕΩΝ…

Είναι ασφαλές το συζευγμένο εμβόλιο κατά του πνευμονιόκοκκου;

Το εμβόλιο έχει αποδειχθεί το ίδιο ασφαλές με όλα τα άλλα παιδιατρικά εμβόλια ρουτίνας. Παγκοσμίως, έχουν χορηγηθεί πάνω από 80 εκατομμύρια δόσεις του εμβολίου και έχουν εμβολιαστεί περισσότερα από 30 εκατομμύρια βρέφη μέχρι σήμερα. Επίσης, μπορεί να συγχορηγηθεί άφοβα με όλα τα εμβόλια της παιδικής ηλικίας, χωρίς να αυξάνεται η συχνότητα των ανεπιθύμητων ενεργειών και χωρίς να μειώνεται η αντισωματική απάντηση στα άλλα εμβόλια.

Γιατί χρειάζεται να προφυλάξουμε τα παιδιά από την πνευμονιοκοκκική λοίμωξη με εμβόλιο;

Στην ιατρική είναι πάντα καλύτερο να προλαμβάνεις παρά να θεραπεύεις. Ο πνευμονιόκοκκος είναι ένα σημαντικό παθογόνο μικρόβιο που προκαλεί μεγάλη νοσηρότητα και θνησιμότητα. Αξίζει να σημειωθεί ότι οι επιζώντες από πνευμονιοκοκκική μηνιγγίτιδα παρουσιάζουν το μεγαλύτερο ποσοστό νευρολογικών επιπλοκών, ενώ θα πρέπει να θυμόμαστε ότι, πλην της μηνιγγίτιδας, ο πνευμονιόκοκκος ευθύνεται επίσης για ωτίτιδες, βαριές πνευμονίες και βακτηριαιμίες.

Πηγη: belife.gr

Print Friendly, PDF & Email

Περισσοτερα
αρθρα