banner ad

ΔΕΝΔΡΟΛΙΒΑΝΟ: ΑΡΩΜΑ ΜΕΣΟΓΕΙΟΥ

. November 20, 2012 . 0 Comments

Το μυρωδικό που μπορεί να αναβαθμίσει γευστικά ακόμη και μια απλή πατάτα.

Το αναγνωρίζεις εύκολα από τα φύλλα του, που θυμίζουν μικρές πράσινες βελόνες. Το λιβανόδενδρο, ή λιβανωτίς, είναι ένας πυκνόφυλλος, αρωματικός, φρυγανώδης και αειθαλής θάμνος που ανήκει στην οικογένεια των Χειλανθών (Labiatae).Φύεται στις χέρσες και βραχώδεις ακτές της Μεσογείου, σε τόπους με χαμηλή βλάστηση, όπου φυτρώνει και το φασκόμηλο ή το θυμάρι. Οταν ανθίζει, τα λουλουδάκια του είναι από αχνογάλαζα έως μοβ και, πιο σπάνια, λευκά.

Στην Ελλάδα, συναντάται αυτοφυές στην Εύβοια, στην Πελοπόννησο και στα νησιά και τα περισσότερα ονόματα που του αποδίδονται (ροσμαρί, αρισμαρί, λάσμαρι, διοσμαρίνι) είναι παράγωγα της βοτανολογικής ονομασίας του «rosmarinus» (officinalis), που σημαίνει «δροσιά της θάλασσας». Καθιερώθηκε, όμως, ως δενδρολίβανο, επειδή το έντονο άρωμά του θυμίζει κάτι ανάμεσα σε λιβάνι και καμφορά.

Το αιθέριο έλαιο του δενδρολίβανου χρησιμοποιείται ως φάρμακο για την καταπολέμηση του πονοκεφάλου, της γρίπης, του άσθματος, της αϋπνίας, των ζαλάδων, της αναιμίας και θεωρείται ότι δυναμώνει (και σκουραίνει) τα μαλλιά και είναι εξαίρετο αντιοξειδωτικό. Χρησιμοποιήθηκε και ως μυρεψικό, γι’ αυτό το βρίσκουμε στη σύνθεση αρκετών αρωμάτων.

Στην αρχαιότητα στόλιζαν με αυτό τα αγάλματα των θεών και οι σπουδαστές στεφάνωναν το κεφάλι τους με κλαδιά δενδρολίβανου, επειδή πίστευαν πως έχει την ιδιότητα να ενισχύει τη μνήμη.


Στην κουζίνα
χρησιμοποιούνται τα φρέσκα ή αποξηραμένα φυλλαράκια και τα άνθη του, συχνά ελαφρώς ψαλιδισμένα, για να μην «τρυπάνε», καθώς ξεραίνονται με το ψήσιμο. Η γεύση τους δένει εξαιρετικά με το κρέας, ιδιαίτερα το αρνί και το χοιρινό, αλλά και με το κοτόπουλο. Ταιριάζει με τις πατάτες (ψητές και τηγανητές). Μπορεί να συνδυαστεί με την ντομάτα ή το λεμόνι σε διάφορες σάλτσες, να συνοδεύσει λευκά τυριά, να χρησιμοποιηθεί σε μαρινάδες για κρέατα και ψάρι.
Στην παραδοσιακή κουζίνα μας χαρακτηρίζει το νησιώτικο σαβόρο για τα τηγανητά ψάρια, είναι απαραίτητο συστατικό των κρητικών μπουμπουριστών κοχλιών και του τηγανητού κουνελιού, συνηθίζεται στη ρεβιθάδα και στη ρεβιθόσουπα και συνιστάται για τις πατάτες φούρνου.
Πολλές φορές θα δείτε να χρησιμοποιούν τα κλαράκια του για να περάσουν κομματάκια συκωτιού, ψαριού, γαρίδας ή κοτόπουλου σε σουβλάκι ή ως πινέλο για να λαδώνουν τα κρέατα που ψήνονται στη σχάρα. Τα χρησιμοποιούν ακόμη ως «στρώμα» για να πατήσει κάποιο μεγάλο κομμάτι χοιρινού που ψήνεται στον φούρνο, φροντίζοντας να του προσθέσουν λίγο μέλι ή πετιμέζι που θα εξισορροπήσει την κάπως πικρή επίγευση που αφήνει το δενδρολίβανο.Τέλος, δεν θα πρέπει να ξεχνάμε ότι το δενδρολίβανο μαζί με το φασκόμηλο, χάρη στις αντιμικροβιακές τους ιδιότητες, είναι από τα κλασικά βότανα που χρησιμοποιούνται για το κάπνισμα του χοιρινού όταν φτιάχνουν σύγκλινο, λούζα, παστό ή απάκι. Παλιά, το πρόσθεταν και στο κρασί, για να πάρει άρωμα και να μη χαλάσει.

Το δενδρολίβανο αποτελεί βασικό συστατικό του μείγματος των βοτάνων της Προβηγκίας (herbes de Provence), χρησιμοποιείται για να αρωματίσει το ελαιόλαδο ή το ξίδι και συμμετέχει σε διάφορες ζύμες για ψωμί, όπως η ιταλική φοκάτσια.Στη ζαχαροπλαστική το προσθέτουν στα γλυκά του κουταλιού, στο αγγλικό ζελέ μήλου και στη γαλλική κομπόστα μήλων, καθώς και στην υπέροχη γλυκιά τάρτα castagnaccio, ένα τυπικό φθινοπωρινό γλυκό της Τοσκάνης, που φτιάχνεται με αλεύρι κάστανου, κουκουνάρι, σταφίδες, καρύδια και δενδρολίβανο.

Προσοχή, όμως, γιατί σε μεγάλη δόση μπορεί να γίνει τοξικό. Αν παρατηρήσεις, θα δεις ότι οι κατσίκες που ξετρελαίνονται για αυτό τρώνε μόνο τις κορφές, από όπου ξεπηδάνε τα τρυφερά πράσινα φυλλαράκια του.
Επειδή δεν είναι πάντα εύκολο να βρεις φρέσκο δενδρολίβανο, ακόμη και τώρα που το πουλάνε στα σουπερμάρκετ, σε γλαστράκι ή συσκευασμένο, καλό είναι να γνωρίζουμε πως καλλιεργείται, χωρίς να απαιτεί πολλή φροντίδα, στον κήπο ή σε γλάστρες, σε χώμα αρκετά αλκαλικό, με σωστή στράγγιση. Σε τρία χρόνια, το ορθόκλαδο δενδρολίβανο γίνεται ένας όμορφος και ψηλός θάμνος, ενώ το έρπον θα έχει απλώσει στα παρτέρια μας.Το φυτό αυτό είναι ανθεκτικό στη ζέστη και στους ανέμους και προσαρμόζεται σε θερμοκρασίες που κυμαίνονται από τους 35οС μέχρι -10οС. Δεν έχει ιδιαίτερη ανάγκη από πότισμα, αλλά, αντιθέτως, αγαπάει τον ήλιο.

Πηγη: tovima.gr
Print Friendly, PDF & Email

Tags: , ,

Category: ΔΙΑΤΡΟΦΗ

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *